Aşağıdaki cümlelerde geçen fiilimsilerin altını çiziniz ve hangi tür fiilimsi olduklarını yazınız.

1. Sen yoksan yaşamanın tadı da yok.

2. "Isıracak köpek dişini göstermez." diyerek sözünü tamamladı.

3. Onun dönüşünü beklemek o kadar zordu ki...

4. Taşı gediğine koyup, "Çıkmadık canda ümit vardır." dedi.

5. Erken kalkan köylüler, güneş doğunca tarlanın yolunu tutuyordu.

6.Saatler ilerledikçe canımız sıkılıyor, öfkelenen yolcular dolaşıp duruyordu.

7. Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak

8.Uçaktan iner inmez, bizi bekleyenlerle kucaklaşıp hasret giderdik.

9. B Buraya taşınalı bir yıl oldu; gezmek, eğlenmek nedir bilmiyoruz.

10. Satılacak eşyaları bir kamyona yükleyip götürdü.

B. Aşağıdaki atasözlerini uygun fiilimsilerle tamam­layınız.

Bunların hangi tür fiilimsi olduğunu parantez içi boşluklara yazınız.

7. Araba...........yol gösteren çok olur. (.......................)

2. Körle...........şaşı kalkar. (...........................)

3. Can...........huy çıkmaz. (..............................)

4. Güneş...........eve doktor girer (...........................)

5. Gel demesi kolay, git...........güçtür. (.........................)

6............eşek kurttan korkmaz. (...............................)

7. Boş gezmekten bedava...........iyidir. (………………………......)

C. Fiilimsiler, bileşik cümlelerde yan cümlecikler kurar.

Aşağıdaki cümlelerde yan cümleciklerin altını çizerek görevlerini belirleyiniz.

1. Davullar çaldıkça köylüler neşeleniyordu.

2. Olayın bilinmeyen yönlerini açıkladı.

3. Bana göre, tartışılacak konu yok.

4. Çocuklar güle oynaya evlerine gittiler.

5. Yaşlılara iyi davranmak, herkesin görevidir.

6. Tatlı dilin yılanı deliğinden çıkardığını bilirsiniz.

7. Bahar gelince buralar iyice şenlenir.

D. Aşağıdaki parçada kaç fiilimsi vardır?

"Kır beygir, arka ayakları ile toprağı bütün gücüyle iterek öne doğru boynunu uzatıp gerildi. Hayvan adım adım ilerledikçe, pulluğun arkasında siyah bir çizgi uzamaya başladı. Kır beygirli çiftçi böyle dört gün güneş doğarken gelip güneş battıktan sonra giderek, dördüncü günün sonunda küçük tarlanın sürülmesini tamamladı."

(Necati Cumalı)

Aşağıdaki cümlelerin yüklemlerini özne - yüklem ilişkisi (etken, edilgen, dönüşlü, işteş) yönünden inceleyiniz.

1. Çiçekleri demin suladım.

2. Yaman vuruşuyorduk yaman Özgürlük adına, Türklük adına

3. Telefon gelince, çabucak giyindim.

4. Depodaki mallar bir süre önce çalınmıştı.

I 5. Cahit Sıtkı ile Ziya Osman bir süre mektuplaştı.

6. Düğüne gitmek için uzun uzun süslendi.

7. Osman Çavuş, Çanakkale cephesinde vurulmuştu.

8. Çocuklar devi görünce kaçıştılar.

9. Sait Faik ara sıra şiir de yazmıştır.

10. Bütün caddeler bayraklarla süslendi.

Aşağıdaki cümlelerin yüklemlerini nesne -yüklem ilişkisi (geçişli, geçişsiz) yönünden inceleyiniz.

Bugün çok yoruldum.

Ona çok kısa bir mektup yazdım

3. Çocuk, durmadan bağırıyordu.

4. Ayağını yorganına göre uzat.

5. Adam, anlattıklarıma kahkahalarla güldü.

C. Aşağıdaki cümlelerde yüklemlerin edilgen mi, dönüşlü mü olduğunu boşluklara yazınız.

1. Arkadaşımız, bu sözlere alındı.................

2. Pazardan meyve, sebze alındı.................

3. Eşyalar bir köşeye atılmıştı.................

4. Kedi, aniden köpeğe atılmıştı.................

5. Orhan da aramıza katıldı..................

6. Yemeğe azıcık salça katıldı..................

7. Haziranda okullar kapanır..........

8. Küsünce, hemen bir yere kapanır. .........

D. Geçişsiz fiiller, yapım ekleriyle geçişli duruma ge­tirilirse oldurgan fiiller; geçişli fiiller, yapım ekle­riyle tekrar geçişli yapılırsa ettirgen fiiller elde edilir.

Aşağıdaki cümlelerde fiil oldurgansa paran­tez içine (O), ettirgense (E) yazınız.

1. Bu adam parasını çaldırmış ( ).

2. Sebzeleri daha iyi pişirin ( }.

3. Bebeğe mamasını yedirmelisin ( )

4. Olayı daha fazla büyütmeyelim ( )

5. Sizi her yerde arattım ( )

E. Ertesi gün, köyün ıslak damlarını buğulandıran bir güneş altında atlar yeniden eğerlendi.

Aşağıdaki yargılar bu cümle için doğru ise pa­rantez içine (D), yanlış ise (Y) yazınız.

1. "Eğerlendi" yüklemi edilgen çatılıdır ,.

2. "Ertesi gün" sözü zaman zarfıdır [ ).

3. Cümlede sıfat - fiil yoktur. .

4. "Islak" sözcüğü ad tamlamasının arasına girmiş sıfattır ( ).

5. Yüklem görevli eylemin yapıcısı "atlar"dır " ).

6. "Ertesi gün" sözü, sıfat tamlamasıdır ( ).

7. "Atlar" sözcüğü sözde özne görevindedir ( ).

8. Yüklemi yapım eki almıştır ( ).